سیستم ABS خودرو چیست و چگونه کار می کند؟

سیستم ABS خودرو چیست و چگونه کار می کند؟

سیستم ترمز ضدقفل یا ABS (Anti-lock Braking System) یکی از مهم ترین پیشرفت های ایمنی در صنعت خودروسازی است. وظیفه اصلی این سیستم، جلوگیری از قفل شدن چرخ ها هنگام ترمزگیری شدید است تا راننده بتواند همچنان کنترل خودرو را حفظ کند.
در شرایطی که سطح جاده لغزنده است (مانند باران، برف یا شن)، فشار بیش از حد پدال ترمز ممکن است باعث قفل شدن چرخ ها شود. در این حالت، چرخ ها دیگر نمی چرخند و خودرو روی سطح جاده سر می خورد. سیستم ABS با استفاده از حسگرهایی در هر چرخ، سرعت دوران آن ها را پایش می کند. در صورتی که یکی از چرخ ها در آستانه قفل شدن باشد، ABS به صورت خودکار فشار ترمز را در آن چرخ کاهش می دهد و سپس دوباره افزایش می دهد. این فرآیند چندین بار در ثانیه تکرار می شود تا چرخ ها در حد مطلوب بچرخند و راننده بتواند کنترل فرمان را حفظ کند.

۱۰ مشکل رایج سیستم ABS خودرو و راه حل آن ها

سیستم ABS با وجود کارایی بالا، ممکن است در طول زمان دچار ایراد شود. در ادامه تیم حرفه ای امداد خودرو رزن ۱۰ مورد از مشکلات رایج سیستم ABS خودرو و راه حل هر کدام را بررسی می کنیم:

1. روشن شدن چراغ ABS: این چراغ نشان دهنده وجود خطا در سیستم است. با دستگاه دیاگ می توان خطای دقیق را شناسایی و رفع کرد.
2. خرابی سنسور سرعت چرخ: آلودگی یا شکستگی سنسور باعث ارسال اطلاعات اشتباه می شود. تمیز کردن یا تعویض سنسور راه حل اصلی است.
3. اتصال کوتاه در سیم کشی سیستم: سیم های معیوب یا خوردگی در کانکتورها می تواند عملکرد ABS را مختل کند. باید سیم ها بررسی و در صورت نیاز تعویض شوند.
4. خرابی یونیت کنترل ABS: این بخش مغز سیستم است. اگر دچار نقص نرم افزاری یا سخت افزاری شود، باید تعمیر یا تعویض گردد.
5. مشکل در پمپ هیدرولیک: پمپ وظیفه تأمین فشار لازم را دارد. در صورت عملکرد ضعیف، ترمزگیری به درستی انجام نمی شود. تعمیر تخصصی پمپ لازم است.
6. خرابی شیرهای کنترل فشار: این شیرها وظیفه تنظیم فشار روغن ترمز را دارند. در صورت گرفتگی یا چسبیدن، باید بازسازی یا تعویض شوند.
7. پایین بودن سطح روغن ترمز: کمبود مایع ترمز باعث روشن شدن چراغ ABS و عملکرد نادرست سیستم می شود. باید سطح روغن بررسی و در صورت نیاز تکمیل گردد.
8. خرابی رینگ مغناطیسی چرخ: این قطعه در کنار سنسور قرار دارد و با چرخش چرخ، پالس های مغناطیسی تولید می کند. در صورت شکستگی باید تعویض شود.
9. خطا در کالیبراسیون سنسور سرعت: نصب نادرست چرخ یا تغییر در فاصله سنسور از رینگ ممکن است داده های اشتباه ایجاد کند. تنظیم دقیق فاصله ضروری است.
10. آلودگی یا زنگ زدگی اتصالات: رطوبت و گل می تواند باعث زنگ زدگی و ضعف اتصالات شود. تمیز کردن دوره ای قطعات ABS بسیار مهم است.

علائم خرابی سیستم ABS خودرو و نشانه های آن

اگر سیستم ABS خودرو دچار مشکل شود، معمولاً با چند علامت مشخص می توان آن را تشخیص داد:

• روشن شدن چراغ هشدار ABS روی صفحه آمپر: این اصلی ترین نشانه است و باید فوراً بررسی شود.
• احساس لغزش هنگام ترمزگیری ناگهانی: اگر چرخ ها قفل کنند یا خودرو سر بخورد، احتمال خرابی در ABS وجود دارد.
• عمل نکردن صدای پمپ یا لرزش پدال هنگام فعال شدن سیستم: در شرایط عادی هنگام ترمز ناگهانی، لرزش جزئی پدال طبیعی است. نبود آن ممکن است نشان دهنده غیرفعال بودن سیستم باشد.
• افزایش مسافت ترمز در جاده های لغزنده: یکی از واضح ترین نشانه ها که نشان می دهد عملکرد ضدقفل از کار افتاده است.

در صورت مشاهده هر یک از این موارد، مراجعه به تعمیرگاه مجهز به دیاگ ABS ضروری است تا خطا شناسایی و برطرف شود.

چرا چراغ ABS خودرو روشن می‌شود؟

چراغ ABS خودرو معمولاً زمانی روشن می شود که سیستم تشخیص دهد یکی از اجزای ترمز ضدقفل به درستی کار نمی کند. این می تواند ناشی از خرابی سنسور سرعت چرخ، کمبود روغن ترمز، مشکلات یونیت کنترل یا اختلال در سیم کشی باشد. کارشناسان امداد خودرو در رزن توصیه می کنند در صورت روشن شدن چراغ ABS، سریعاً خودرو بررسی شده و با استفاده از دستگاه دیاگ، خطای دقیق شناسایی و رفع شود تا ایمنی سرنشینان تضمین گردد.

مقایسه ترمز معمولی و ترمز ABS در خودرو

ترمز معمولی (سیستم بدون ABS) و ترمز ABS هر دو برای کاهش سرعت خودرو طراحی شده اند، اما همان طور که کارشناسان امداد خودرو رزن اشاره می کنند، عملکرد و ایمنی این دو سیستم تفاوت زیادی با یکدیگر دارد.

به طور کلی، ترمز ABS امنیت و پایداری بیشتری در شرایط بحرانی ایجاد می کند و در خودروهای مدرن به عنوان یک استاندارد ایمنی ضروری محسوب می شود.

هزینه تعمیر سیستم ABS خودرو چقدر است؟

هزینه تعمیر سیستم ABS خودرو بسته به نوع خودرو، میزان خرابی و قیمت قطعات متغیر است. اما به طور میانگین در بازار ایران (سال ۱۴۰۴):

• تعویض سنسور ABS: بین ۷۰۰ هزار تا ۲ میلیون تومان
• تعمیر یونیت کنترل یا ECU ABS: بین ۲ تا ۶ میلیون تومان
• تعمیر پمپ یا شیر هیدرولیک: حدود ۳ تا ۸ میلیون تومان
• بررسی و رفع ایراد سیم کشی یا اتصالات: بین ۵۰۰ هزار تا ۱.۵ میلیون تومان

در مجموع، هزینه کلی تعمیر سیستم ABS خودرو ممکن است بین ۲ تا ۱۰ میلیون تومان متغیر باشد. کارشناسان امداد خودرو رزن توصیه می کنند قبل از هرگونه تعویض، بررسی دقیق و تست تخصصی انجام شود؛ چراکه گاهی یک تمیزکاری ساده سنسور می تواند مشکل را برطرف کند.

سخن پایانی

سیستم ترمز ABS از مهم ترین اجزای ایمنی خودرو است که با جلوگیری از قفل شدن چرخ ها، پایداری و کنترل خودرو را افزایش داده و خطر تصادف را کاهش می دهد. نگهداری منظم، بررسی سطح روغن ترمز و تمیزی سنسورها برای عملکرد صحیح آن ضروری است. در صورت روشن شدن چراغ ABS یا بروز رفتار غیرعادی هنگام ترمزگیری، مراجعه سریع به تعمیرکار متخصص و استفاده از دستگاه دیاگ بهترین راه برای حفظ ایمنی خودرو است.